Industrie in Groningen: Pensioengolf van 16% zet sector onder druk
De industrie in de provincie Groningen krijgt de komende jaren te maken met een ingrijpende verandering in haar personeelsbestand. Een groot deel van de werknemers, 1 op de 6, staat op het punt met pensioen te gaan. De vergrijzing binnen deze sector heeft inmiddels stevige gevolgen voor werkgevers, onderwijs en arbeidsmarktbeleid.
15% van de industriële staf is straks weg
Uit de meest recente arbeidsmarktgegevens van het UWV blijkt dat in de arbeidsmarktregio Groningen ongeveer 5 100 werknemers van 60 jaar of ouder actief zijn in de industrie. Dat is zo’n 16 % van alle medewerkers in deze branche. Zij zullen de komende jaren uitstromen richting pensioen, wat een forse opgave betekent voor bedrijven die nu al moeite hebben met vervanging.
Dit is niet enkel een lokaal fenomeen: ook op provinciaal niveau stijgt het aantal WW-uitkeringen. Dit komt onder andere door ontslagmeldingen en economische onzekerheden. In januari 2026 steeg het aantal WW-uitkeringen in Groningen met 7,3 % ten opzichte van de maand ervoor. Vooral daar waar mensen met pensioen vertrekken, maakt dit de krapte nog voelbaarder. Hierin moet wel meegenomen worden dat de maand december met januari vergelijken soms appel met peren vergelijken is. Veel bedrijven verlengen contracten rondom december wel of niet om in januari met een nieuwe fte-calculatie te kunnen beginnen. Ondanks dat is 7,3% een cijfer wat niet genegeerd mag worden.
Krappe arbeidsmarkt
De krapte op de Groningse arbeidsmarkt is al jaren zichtbaar en zet zich in 2026 voort. In de eerste helft van 2025 stonden er gemiddeld 12.450 vacatures open, wat neerkomt op ruim 2,5 keer zoveel banen als er werkzoekenden waren. Hoewel die cijfers niet alleen de industrie raken, is het beeld in de techniek en productie hetzelfde: veel vacatures, maar weinig geschikte kandidaten.
UWV-prognoses laten zien dat de totale banengroei in Groningen tot 2027 beperkt blijft. Sterke groei wordt vooral verwacht in zorg, bouw en zakelijke diensten, terwijl de industrie en uitzendbranche juist dalen. Dat maakt de strijd om technisch personeel nog intenser voor organisaties.
Productie en vraag onder druk
De personele uitdagingen vallen samen met andere economische onzekerheden. Door internationale handelsontwikkelingen, stijgende productiekosten en het complexe energienetwerk (denk hierbij aan het gebrek aan fossiele brandstoffen, het overladen stroomnetwerk en de transitie naar groenere alternatieven) staan veel industriële bedrijven onder druk. Dit vertaalt zich in teruglopende vraag naar producten én in arbeidsmarktgedrag: werkgevers zien meer ontslagmeldingen en ook personeelsverloop door pensioen uitstroom, welke naar 16% gaat.
Wisselende rol van automatisering en jongeren
Juist nu de vergrijzing doorzet kijken bedrijven naar alternatieven om productiedoelstellingen te halen. Automatisering, digitalisering en inzet van technologie worden vaker genoemd als deel van de oplossing, maar vervangen niet altijd het tekort aan ervaren vakmensen. De overgang naar nieuwe technieken vraagt bovendien weer om andere kwalificaties wat de opleidingsvraag verder vergroot.
Tegelijkertijd blijft de instroom van jonge arbeidskrachten in de techniek achter bij wat nodig is. Dat betekent dat scholing en omscholing van werkzoekenden een cruciale rol krijgen in het verminderen van de tekorten.
Breder beeld: arbeidsparticipatie groeit, maar potentieel blijft onbenut
Ondanks de uitdagingen groeit de arbeidsparticipatie in Groningen al jaren. Het aandeel werkenden tussen 15 en 75 jaar steeg van 64,2 % in 2015 naar 71,4 % in 2024. Dit laat zien dat steeds meer inwoners actief zijn op de arbeidsmarkt. Toch blijft er een onbenut arbeidspotentieel van tienduizenden mensen, onder wie deeltijders die meer uren willen werken of mensen die (nog) niet participeren.
Ogen op de toekomst
De combinatie van een vergrijzende industrie, een krappe arbeidsmarkt en beperkte banengroei tot 2027 maakt 2026 tot een cruciaal jaar voor werkgevers en (lokale) politiek. Voor de Groningse industriële sector staat veel op het spel. Niet alleen productie- en groeimogelijkheden, maar ook het behoud van lokaal vakmanschap en werkgelegenheid. Gerichte investeringen in (om)scholing, regionale samenwerking en aantrekkelijk werkgeverschap kunnen/moeten het verschil maken in de komende jaren.
Bronnen:
UWV: Komende jaren 5 100 werknemers Groningse industrie met pensioen (2026)
UWV Regio in Beeld 2025-2026 – arbeidsmarkt en baanontwikkelingen
UWV: Toename WW-uitkeringen in januari 2026 in Groningen
UWV arbeidsmarktgegevens Groningen: vacaturedruk en arbeidsparticipatie