Noord-Nederlandse werkgevers vrezen verlies van expertise door pensioen medewerkers

Bedrijven in Noord-Nederland staan voor een grote uitdaging: in de komende jaren neemt een aanzienlijk deel van het personeel afscheid van de arbeidsmarkt. Recent onderzoek van het UWV onder ruim 3.500 werkgevers toont aan dat vier op de tien organisaties te maken krijgen met pensionerende. Bij overheidsinstellingen is dit beeld nog scherper, waar maar liefst negentig procent van de werkgevers hiermee geconfronteerd wordt. Twee derde van deze organisaties maakt zich serieuze zorgen over de gevolgen.

Kennis verdwijnt stilletjes uit organisaties

Wat opvalt in het onderzoek is dat het probleem dieper gaat dan het simpelweg vinden van nieuwe medewerkers. Natuurlijk blijft werving een uitdaging, maar waar organisaties echt wakker van liggen is het weglekken van jarenlange ervaring en specialistische kennis. Deze expertise zit vaak opgesloten in de hoofden van medewerkers die binnenkort hun laatste werkdag hebben. Hetzelfde is momenteel gaande bij overheidsinstanties, iets wat we al eerder aanhaalde.

Vooral in sectoren waar specifieke vakkennis cruciaal is, zoals technische disciplines, IT-afdelingen en juridische teams, vormt dit een reëel risico. Die kennis kun je niet zomaar uit een handboek halen of in een paar weken overbrengen op een nieuwkomer. Het gaat om inzichten die zijn opgebouwd door jarenlange praktijkervaring, netwerken en begrip van complexe processen.

Het noorden voelt de druk extra

Voor Noord-Nederlandse werkgevers speelt er nog een extra dimensie. De regio heeft in bepaalde sectoren te maken met een oudere personeelsopbouw dan gemiddeld. In de chemische industrie rond Delfzijl en de Eemshaven, bij maritieme bedrijven en binnen provinciale en gemeentelijke organisaties werken relatief veel vijftigplussers die de pensioenleeftijd naderen. Hun vertrek raakt niet alleen de bezetting, maar ook de bedrijfscultuur en het institutionele geheugen van organisaties.

Bovendien kampt de regio met een krappere arbeidsmarkt dan de Randstad. Waar grote steden kunnen putten uit een ruim aanbod van nieuw talent, moeten noordelijke werkgevers harder werken om geschikte kandidaten te vinden. Dat maakt het des te belangrijker om bestaande kennis vast te houden en goed over te dragen.

Aanpakken voordat het te laat is

Werkgevers die dit onderkennen, zetten nu al in op concrete oplossingen. Kennisoverdracht organiseren terwijl ervaren medewerkers er nog zijn, mentorprogramma's opzetten waarbij oudere werknemers jongeren begeleiden, en het systematisch documenteren van werkprocessen en expertise. Dat laatste klinkt misschien saai, maar kan het verschil maken tussen een soepele overgang en maandenlange productiviteitsverlies.

De pensioneringsgolf dwingt bedrijven om anders naar hun personeel te kijken. Niet als gemakkelijk vervangbare posities, maar als dragers van waardevolle kennis die actief behouden moet worden. Organisaties die daar nu mee aan de slag gaan, staan straks een stuk steviger.

BRON: UWV